Onbeschermd staal verliest bij brand rond de 500 tot 600 graden een groot deel van zijn draagkracht. Om een staalconstructie 30, 60, 90 of 120 minuten overeind te houden, zijn er twee gangbare routes: een brandwerende coating die bij hitte opschuimt, of plaatbekleding die het profiel inpakt. Beide werken. De keuze gaat over kosten, uitstraling, onderhoud en de situatie op locatie.
Hoe ze werken
Brandwerende coating is een intumescerende verf. Bij ongeveer 200 graden zet de laag uit tot een isolerend schuim, vaak tientallen malen de oorspronkelijke dikte, dat de warmte van het staal weghoudt. De droge laagdikte wordt per profiel berekend op basis van de profielfactor - de verhouding tussen het verwarmde oppervlak en de massa van het profiel. Een slank profiel warmt sneller op en vraagt dus een dikkere laag dan een zwaar profiel bij dezelfde brandwerendheidseis.
Plaatbekleding pakt het profiel in met brandwerende platen, meestal op basis van calciumsilicaat of gips. De plaat isoleert het staal fysiek. De benodigde plaatdikte volgt eveneens uit de profielfactor en de vereiste tijdsduur.
De vergelijking
| Brandwerende coating | Plaatbekleding | |
|---|---|---|
| Uitstraling | Profiel blijft zichtbaar, geschikt voor zichtwerk | Profiel wordt een rechthoekige kolom of balk |
| Kosten bij 30-60 minuten | Meestal voordeliger | Meestal duurder |
| Kosten bij 90-120 minuten | Loopt sterk op door dikke lagen | Vaak gunstiger |
| Uitvoeringstijd | Langer: meerdere lagen met droogtijd ertussen | Korter: droge montage, direct belastbaar |
| Gevoeligheid voor weer | Gevoelig voor temperatuur en luchtvochtigheid tijdens aanbrengen | Nauwelijks gevoelig |
| Schadegevoeligheid | Beschadigt bij stoten, lokaal bij te werken | Robuuster, maar reparatie vraagt plaatvervanging |
| Complexe knooppunten | Volgt elke vorm moeiteloos | Lastig en arbeidsintensief rond verbindingen |
| Onderhoud | Periodiek controleren op beschadiging, laag is te herstellen | Weinig onderhoud, visuele controle op naden |
Wanneer kiest u coating?
- Het staal blijft in het zicht en de architectuur vraagt om het silhouet van het profiel.
- De eis is 30 of 60 minuten; daar is coating vrijwel altijd de voordeligste route.
- De constructie heeft veel complexe knooppunten, vakwerkliggers of schuine verbindingen waar platen lastig omheen te krijgen zijn.
- Er moet achteraf worden beschermd in een bestaand pand waar de ruimte rond het profiel beperkt is.
Wanneer kiest u bekleding?
- De eis is 90 of 120 minuten; coating wordt dan zo dik dat plaatwerk vaak goedkoper uitvalt.
- Het staal zit uit het zicht, boven een plafond of in een schacht, waar uitstraling niet meespeelt.
- De planning is krap: plaatmontage kent geen droogtijden en is ongevoelig voor de omstandigheden op de bouwplaats.
- De omgeving is ruw, bijvoorbeeld een magazijn met heftruckverkeer, waar een coating snel beschadigt.
- Er wordt gewerkt bij lage temperaturen of hoge luchtvochtigheid, waarbij coating niet goed uithardt.
Wat bij beide bepalend is
Ongeacht de keuze staat of valt de bescherming bij drie dingen. De profielfactor moet per profiel zijn bepaald - een uniforme laagdikte over de hele constructie is vrijwel altijd verkeerd. De aansluitingen op wanden en vloeren moeten meegenomen zijn, anders bereikt warmte via de flanken alsnog het staal. En de uitvoering moet vastgelegd zijn: welk systeem, welke laagdikte of plaatdikte, op welk profiel, gemeten en gedocumenteerd. Zonder die registratie is bij een controle niet aan te tonen dat de constructie de vereiste tijd haalt.
Een combinatie mag ook
In de praktijk is een gemengde oplossing vaak de scherpste: coating op de zichtbare kolommen in de entreehal, plaatbekleding op de liggers boven het systeemplafond. Er is geen enkele reden om één techniek over een heel pand uit te rollen als de situatie per gebouwdeel verschilt.
Wilt u weten welke route voor uw constructie het gunstigst uitpakt? Wij beoordelen de profielen, de eis en de situatie en rekenen beide varianten door. Bekijk brandwerende staalbekleding of vraag een offerte aan.
Veelgestelde vragen
Bij 30 en 60 minuten meestal wel. Bij 90 en 120 minuten wordt de benodigde laagdikte zo groot dat plaatbekleding vaak voordeliger uitpakt. De profielfactor en de bereikbaarheid bepalen mee waar het omslagpunt precies ligt.
Alleen als de onderliggende laag geschikt en hechtvast is en binnen de geteste opbouw van het systeem valt. Vaak is stralen of een geschikte primer nodig. Dit vooraf laten beoordelen voorkomt dat de hele laag later loslaat.
Binnen bij normale omstandigheden gaat een goed aangebrachte laag tientallen jaren mee. Bepalend is niet de leeftijd maar de gaafheid: beschadigingen door later bouwverkeer zijn de voornaamste reden dat de bescherming lokaal niet meer voldoet. Periodieke visuele controle volstaat.
Ja. De benodigde droge laagdikte volgt uit de profielfactor van dat specifieke profiel en de vereiste brandwerendheidsduur. Eén uniforme dikte over de hele constructie betekent dat een deel te dun zit, en dat is precies waarop bij controle wordt afgekeurd.
Meer weten over brandwerende staalbekleding?
Bescherm de draagkracht van uw staalconstructie tot wel 120 minuten bij brand, zonder concessies aan het ontwerp.
Bekijk deze dienst
